විචාර

ඔබේ දරුවා අවසන් වරට මිදුලට බැස වැලි කෙළියේ යෙදුණේ කවදාද? එසේත් නැතිනම් අවසන් වරට සේපාලිකා මලක සුවඳ විඳිමින් පරිසරය සමග කතා කළේ කවදාද?

තාක්ෂණික ලෝකයේ ස්මාර්ට් තිරයකට කොටු වී ඇති වර්තමාන ළමා වියේ ඒ මගහැරුණු මානුෂීය ස්පර්ශය සොයා යන අපූරු චාරිකාවකි, සුනිලා ජයන්ති බාලසූරිය ගේ 'හීන එක්ක හිනාවෙන්න' කෘතිය.

රූපකාත්මක සහ කාව්‍යමය භාෂා විලාසය

කෘතියේ ආරම්භය කතුවරිය ඉතාමත් සුන්දර, රූපකාත්මක සහ කාව්‍යමය භාෂා විලාසයක් භාවිත කරමින් කතාවේ වාතාවරණය ගොඩනගන ආකාරය දැකගත හැකි ය. මෙහි භාවිත කර ඇති භාෂාව ඉතා සරල වන අතර, එය පාඨකයා ගේ හදවතට සමීප වන ගුණාංගයකින් යුක්ත ය.

කතුවරිය අහස සහ තරු විස්තර කිරීමට අපූරු උපමා සහ රූපක භාවිත කරන්නී ය. අහසේ දිදුලන තරු, ඇසිපිය ගසන ලස්සන කුමාරියන් ලෙසත්, ලැජ්ජාවෙන් බිම බලාගත් ග්‍රහලෝක කුමාරියන් ලෙසත් හඳුන්වන්නී ය. අහසේ පාවෙන වලාකුළු, තරු කුමාරියන් ගේ ඇඟේ ඇතිල්ලෙමින් යන රස්තියාදුකාර සහ හිතුවක්කාර තරුණයින් ලෙස උත්ප්‍රාසාත්මකව නිරූපණය කර ඇත.

නිසලි පරිසරය දෙස බලන ආකාරය තුළින් ඇයගේ සංවේදී බව මතු වේ. හෙන්දිරික්කා පඳුරු සහ සේපාලිකා මල් සුවඳ මැද බංකුවකට වී ඇය අහස දෙස බලා සිටින්නේ මහත් වූ ආස්වාදයකිනි.

අහසේ තනි රකින "පුංචිම පුංචි ඉරබටු තරුව" දෙස බලා නිසලි අතීතයට පියමනියි. මෙහි දී ඇය ජීවිතයේ "දුක සහ සතුට" අතර ඇති දෝලනය ගැන දාර්ශනිකව සිතන්නට පෙලඹෙන්නී ය.

ඊර්ෂ්‍යාව සහ ආදරය මුසු හැඟීම

මෙම නවකතාව ගලා යන්නේ නිසලි ගේ ජීවිතය දෙස ආපසු හැරී බැලීමට කරන පෙරවදනක් ලෙසිනි.

කිසිදු බරපතළකමක් නොතිබුණු, ගහකොළ සහ මල් අතර ගෙවුණු ඇගේ සුන්දර ළමා කාලය පිළිබඳ මතකය අවදි කිරීමට මෙම පරිසරය මනා පසුබිමක් සපයයි.

කතාවේ ප්‍රධාන චරිතය වන නිසලි හරහා කතුවරිය ළමා වියේ දරුවන්ගේ සිත් තුළ ඇතිවෙන අහිංසක ආශාවන් සහ කුතුහලය මනාව නිරූපණය කරන්නී ය. තමන්ට වඩා වැඩිමහල් අක්කා ගේ විලාසිතා දෙස බලමින් ඒවා තමන්ට හිමිවන තෙක් ඇඟිලි ගණින නිසලි, ඕනෑම දරුවකු තුළ ඇති වන ස්වාභාවික ඊර්ෂ්‍යාව සහ ආදරය මුසු හැඟීම නියෝජනය කරයි.

තමන්ට තවමත් අක්කා මෙන් හැඩවීමට නොහැකි වීම ගැන නිසලි තුළ ඇති වන කුඩා "කනගාටුව" සහ අනාගතය පිළිබඳ ඇය දකින "හීන" මෙහි මනාව නිරූපණය වේ.

"හීන එක්ක හිනාවෙන්න" කතාවේ තවත් එක් ප්‍රධාන හැරවුම් ලක්ෂ්‍යයක් සහ චරිත විකාශනයක් පෙන්නුම් කරයි. මෙහිදී සම්පත් ගේ ළමා කාලයේ සිට තරුණ විය දක්වා වූ වෙනස් වීම සහ ඒ තුළින් නිසලි අත්විඳින යථාර්ථය මනාව විග්‍රහ කර ඇත

ළමා වියේ සුන්දරත්වය සහ මතක

මෙහි මුල් කොටසෙන් නිසලි සහ සම්පත් අතර තිබූ අහිංසක ළමා සෙල්ලම් ගැන කියවේ. තරහ වීම් සහ ඉක්මනින්ම සමාදාන වීම් හරහා ළමා වියේ ඇති අව්‍යාජ සහ අමනාප රහිත බැඳීම මෙහි මතු වේ.

සම්පත් සමග එක්ව වැලි කෙළියේ යෙදෙමින්, ගහකොළ මැද බඩ මුදලාලිලා නිර්මාණය කරමින් ඔවුන් ගත කළ කාලය, දරුවකුගේ බුද්ධිමය සහ නිර්මාණාත්මක වර්ධනයට ස්වභාවධර්මය කෙතරම් වැදගත් දැයි පසක් කර දෙයි. එලෙස ම ඔවුන් ගොඩනගාගත් ලෝකය ළමා මනසක ඇති අපූර්ව නිර්මාණශීලිත්වය පෙන්වයි. එලෙසම කාලයත් සමග බැඳීම්වල ඇති වන වෙනස සම්පත් සහ නිසලි අතර ඇති වන දුරස්තභාවය තුළින් මනාව ගම්‍යමාන වේ.

වර්තමාන සමාජයේ පොදු ලක්ෂණය

නිසලි සැමවිටම උත්සාහ කරන්නේ අතීතයේ සුන්දර මතක පමණක් අල්ලාගෙන සිටීමට ය. නමුත් වර්තමානයේ ඇති වී තිබෙන මෙම වෙනස් වීම් සහ වේදනාකාරී සිදුවීම් ඇගේ හිතට වද දෙයි. මිනිස් සිත එක අරමුණක තබා ගැනීම අපහසු බවත්, කාලයත් සමග මිනිසුන් සහ ඔවුන්ගේ හැඟීම් වෙනස් වන බවත් නිසලි වටහා ගන්නේ විශාල සුසුමකිනි.

මෙම බැඳීම ඔස්සේ කතුවරිය ඉතා වැදගත් පණිවිඩයක් ලබා දෙන්නී ය. එනම්, දරුවන් තමන්ට රුචි ක්ෂේත්‍රවලින් ඉදිරියට ගිය ද, ජීවිතයේ කාර්යබහුලත්වය හමුවේ තමන්ව කුඩා කල රැකබලාගත්, ආදරය කළ පිරිස් මගහැරී යෑම වර්තමාන සමාජයේ පොදු ලක්ෂණයක් බවයි.

එසේම නිසලිගේ චරිතය තුළින් පෙනෙන්නේ අතීතයේ සුන්දරත්වය සහ වර්තමානයේ තනිකම අතර අතරමං වූ සංවේදී ගැහැනියක ගේ ස්වභාවය යි.

කතුවරිය නිසලිගේ සිතුවිලි හරහා වර්තමාන දරුවන් මුහුණ දෙන යාන්ත්‍රික ජීවිතය පිළිබඳ ප්‍රබල සමාජ විවේචනයක් ඉදිරිපත් කරන්නි ය.

යාන්ත්‍රික අධ්‍යාපනයට එරෙහි හඬ

කෘතියේ වඩාත්ම ප්‍රබල සමාජ විවේචනය එල්ල වන්නේ වර්තමාන අධ්‍යාපන ක්‍රමය වෙතයි.

"දැන් ඉන්න ගොඩක් දරුවන්ට මිදුලට බැහැලා වටපිටාවේ සුන්දරත්වය විඳින්න, වැලි අනන්න, අවස්ථාවක් නෑ."

නිසලිගේ මව ඇයට අකුරු කියා දුන්නේ කිසිදු පීඩනයකින් තොරව ය. එම පදනම නිසාම නිසලි තුළ ගොඩනැගුණු "කියවීමේ ඇබ්බැහිය" ඇයව ජීවිතයේ අභියෝග හමුවේ නොසැලී සිටිය හැකි ශක්තිමත් ගැහැනියක බවට පත් කර ඇත. සැබෑ අධ්‍යාපනය යනු හුදෙක් කරුණු මතක තබා ගැනීම නොව, පරිසරය සහ මිනිසුන් සමග ගනුදෙනු කරමින් ලබන අත්දැකීම් බව මෙම කෘතියෙන් අපූරුවට ගම්‍ය වේ.

කතුවරිය අතීතයේ තිබූ සරල, අර්ථවත් ළමා විය සහ වර්තමානයේ ඇති කාර්යබහුල, යාන්ත්‍රික ළමා විය අතර සංසන්දනයක් සිදු කරන්නී ය. එය දරුවන් ගේ මානසික නිදහස වෙනුවෙන් පෙනී සිටින ඉතා වටිනා කියවීමකි.

ජීවිතය දෙස නැවත හැරී බැලීමට කරන ආරාධනාව

පොතපතේ දැනුම පමණක් ලබන දරුවන් තුළ සංවේදීතාවය අඩු බවත්, ජීවිතයේ ගැටලුවලට ආත්ම විශ්වාසයෙන් මුහුණ දීමට ඔවුන්ට අපහසු බවත් කතුවරිය පෙන්වා දෙන්නී ය.

හීන එක්ක හිනාවෙන්න" යනු හුදෙක් අතීත කාමය ගැන පමණක් කියවෙන කෘතියක් නොවේ. එය දෙමාපියන්ට, ගුරුවරුන්ට මෙන්ම වර්තමාන දරුවන්ටද තම ජීවිතය දෙස නැවත හැරී බැලීමට කරන ආරාධනාවකි. දරුවන්ට නිදහසේ සිනාසීමට ඉඩ දිය යුතු බවත්, සැබෑ අධ්‍යාපනය ඇත්තේ පන්ති කාමරයේ හතරැස් බිත්ති තුළ නොව සොබාදහම සහ මානුෂීය බැඳීම් තුළ බවත් සුනිලා ජයන්ති බාලසූරිය මෙම කෘතිය හරහා ඉතාමත් අපූරුවට ගම්‍යමාන කරන්නී ය.

"හීන එක්ක හිනාවෙන්න" කෘතිය 'අරටුව' ප්‍රකාශකයෝ

සටහන - නිලක්ෂි බණ්ඩාර